Genieten in de Belgisch-Limburgse Haspengouw
De mooiste periode om in de Haspengouw te zijn is de lente, wanneer alle appel-, peren-, kersen- en wijngaarden op hun mooist zijn. Op de tv kon je via de serie Katarakt zien hoe bijzonder deze gouw is. Een gouw associeer je met hobbits en knusheid en natuur. En dat is in de Belgisch Limburgse Haspengouw inderdaad van toepassing. Gouw is overigens een oud-Nederlands woord voor “landstreek”. Je kunt goed alternatief genieten hier, er zijn genoeg milieuvriendelijke en bijzondere alternatieven voorhanden in Belgisch Limburg. Om een voorbeeld te noemen: maak een tochtje over de Oude Maas in een elektrisch aangedreven fluisterbootje.
Haspengouw: ontHaasten in Adellijke domeinen met smakelijke Streekproducten, Pittoreske dorpjes en een Eindeloos fietsrouteNetwerk. Je kunt hier Gezond genieten van Ouderwetse gezelligheid, Unieke wandelroutes en een Warm onthaal.
Het natuureducatief centrum Haspengouw is geen muf museum, maar een hedendaags centrum voorzien van audiovisuele apparatuur die je laat kennismaken met alle aspecten van het Haspengouwse landschap.
In één van de torenkamers bevindt zich een grote moderne versie van een "Da Vinci-achtige machine". Elders worden vreemde verhalen verteld. Een belevenis voor jong en oud!
Wij hebben een stralingsvrije gastenkamer met badkamer (ligbad, douche, wastafel en toilet) vlakbij natuurgebied De Kevie. Je mag ook in onze 4-persoons tent logeren of je eigen tentje opzetten, maar voor de rust van de dieren willen we maar 1 tent tegelijk in de achtertuin hebben staan. Door De Kevie stroomt de Jeker, die in Maastricht uitkomt, maar eerst nog door Wallonië stroomt en daar Geer heet. Je vindt er verlaten vochtige hooilanden, naadloos overgaand in vegetatierijke moerassen en rivierbegeleidende valleibossen. Doorheen deze legpuzzel schetsen dichte houtkanten, eeuwenoude knotwilgen en kikker-poeltjes hun eigen verhaal. Er zijn natuureducatieve trajecten per leeftijdsgroep met invulbladen over de in het terrein herkenbare onderwerpen plus het functioneren van de natuur. De rolstoel-gebondenen of kleinsten kunnen het kikkerpad van 1,5 km volgen. Voor volwassenen zijn er in De Kevie in Tongeren lokale geschiedkundige lezingen, vleermuizentochten en uilenwandelingen ingericht.
Onze stralingsvrije Bed & Breakfast draait op groene stroom en er zijn naast een gewone badkamer twee douches op zonnewarmte in de achtertuin. Het tuintoilet spoelen we door met gieters regenwater. Er is een gratis ruime afgesloten parking, maar we kunnen je ook van station Maastricht of Tongeren ophalen met onze milieuvriendelijke hybride auto. Heb je zin om met de bus te komen, dan kan dat, maar na 20.00 uur ’s avonds rijdt die niet meer. Onze tuinen zijn ook stralingsvrij; er is geen straling van een DECT-telefoon andere draadloze apparatuur of een gsm-antenne. Ik, de gastvrouw, ben namelijk elektro-gevoelig, dus ik stel het op prijs als je gewoon met onze telefoon met draad belt en niet met je gsm.
Ons huis is een “English Cottage” met twee gewelfde kelders, gebouwd van gerecyclede mergelblokken en bakstenen gebakken in Riemst. Het ligt in Riemst-Millen, vlakbij Aken in Duitsland en op 6 km van Tongeren (oudste stad van België). In onze straat is een binnenzwembad waar je korting krijgt met de kaart die wij je geven. Maastricht ligt op 15 km en de Belgische steden Bilzen, Luik en Hasselt liggen op fietsafstand.
Wil je geen heuvels op hoeven fietsen, dan fiets je gewoon langs het Albertkanaal vanuit Vroenhoven – begin bij de klimmuur en het café - naar de Maas. Je komt dan langs Yachting Kanne, moet bij de splitsing linksaf en komt uit bij Les Tchéroux - Club nautique in Wallonië (in het café spreken ze ook Nederlands). Fiets je iets verder door, dan kom je in Maastricht uit en kun je aan je linkerhand de mergelwanden in natuurgebied St-Pietersberg bekijken.
Je fietst tussen het Plateau van Caestert en Eben Emael door. Les Tchéroux ligt bij de doorgang naar de Maas en grindgaten, waar naaktrecreatie is toegestaan bij Naturisten De Maasplassen met een dagkaart of in Eijsden op Recreatiepark Oost-Maarland. Vanuit het Nederlandse Eijsden kun je met het fiets- en voetveer de Maas oversteken naar het Belgische Lanaye. Daar is een fijn terras www.legrandpetit.be waar je heerlijk kunt eten. Van daaruit kun je naar de vredestoren Eben-Ezer boven de watermolen aan de Geer/Jeker. Volg je de Jeker zuidwaarts en sla je in Wonck rechtsaf, dan kom je weer in Millen uit.
Je kunt bij ons fietsen huren met 21 versnellingen. Je kunt een kastelenroute fietsen vanaf het kasteel in Millen via het wijnkasteel in Genoelselderen naar kasteel Alden Biesen in Bilzen. Aldaar kun je met een elektrisch aangedreven karretje over vlonders door het moeras als je wilt. Wij brengen je bagage naar het volgende fietslogies.
Via de mooie poort aan de ingang kom je op het burchtplein terecht en zie je aan je rechterhand het museum. In het eeuwenoude unieke kader van het eetcafé kun je genieten van heerlijke streekgerechten. De toren mag je gratis in, er zijn oud-Belgische spelletjes, er is zelfs een jeux-de-boules baan in de tuinen. Bij ons kun je metalen ballen lenen. In 965 woonden er al mensen in Riemst en om de bewoners te verdedigen was er een motheuvel (als je mot met iemand had ging je er op staan, dan kon je makkelijk van bovenaf slaan). Deze heuvel ligt nog steeds naast het kasteel en de toren (donjon) van het kasteel werd rond 1500 nog overtroffen in hoogte door een andere donjon een eindje verder. Van die tweede donjon, waar ridders uit de gouw samenkwamen, is de onderkant nog over en er is een woonhuis van gemaakt.
Er is een wijnkasteel aan het einde van onze straat, langs de fietsroute in Genoelselderen. De wijn wordt biologisch verantwoord geproduceerd: er worden geen onkruidbestrijdingsmiddelen gebruikt. Klassiek wieden en schoffelen zijn wel tijdrovender, maar ook milieuvriendelijker en uiteindelijk beter voor de wijn. Je fietst vanaf ons huis 2 kilometer onder bloeiende kastanje- en kersenbomen door, na 1 kilometer kom je langs een kapelletje aan je linkerhand. Het is de moeite waard even af te stappen en het heuveltje te beklimmen waarop het staat. Je ziet dan behalve het wijnkasteel en de wijngaarden ook de motheuvel in Herderen liggen.
De Landcommanderij Alden Biesen in Bilzen werd gebouwd door de Duitse ridderorde. Alden Biesen was de hoofdzetel van een balije of provincie van de Duitse Orde in het land van Maas en Rijn. Deze balije telde een 12-tal commanderijen (kastelen op het platteland of residenties in de stad) in die Euregio, elk beheerd door een commandeur. Die commandeurs stonden onder het gezag van de landcommandeur, die in Alden Biesen (Bilzen) of in Nieuwen Biesen (moerasgebied Maastricht) verblijf hield. Op een prent van 1700 staan de verschillende commanderijen mooi bij elkaar en je vindt er een overzicht van de voornaamste data in de geschiedenis van de Duitse ridderorde.
Eén dorpje verder dan Millen zit je al in Franstalig België in het Waalse dorpje Bassenge, dat in ons dorp wordt aangegeven met een bordje Bitsingen. Door de taalstrijd zijn er rare vertalingen gemaakt voor de Waalse namen, op hetzelfde bordje staat namelijk Rukkelingen (Roclenge). De vredestoren in Eben-Ezer is gebouwd door een kunstenaar, die samen met een paar vrienden een prachtige filosofie had. Ze bouwden de toren van vuursteen, een restproduct van de mergelgroeven en zetten er vier beelden op, die je van verre al ziet. Het zijn grote gebeeldhouwde gevleugelde dieren (de stier, de leeuw, de adelaar en de sfinx). Via de tuinen met kunstwerken loop je de heuvel af naar de watermolen, waar je iets kunt drinken bij de speeltuin.
Op de Beukenberg in Tongeren kun je een rondje van 10 km maken, vlakbij kasteel Betho. Het residentiële domein is symmetrisch aangelegd en bestaat uit een kasteel met hoeve, gebouwd in de 17de eeuw. De huidige vijver is een overblijfsel van de slotgracht. De Beukenberg is een aarden wal, gebouwd door de Romeinen, je komt ook langs een Romeinse muur op weg ernaartoe en langs de Pliniusbron. Deze bron geeft ijzerrijk water en werd door de Romein Plinius al geprezen.
Dit kleine uiltje is geadopteerd door Tongeren, het leeft ook op de Sint Pietersberg in Maastricht. Eigenaren van hoogstam-fruitboomgaarden in Tongeren, het Regionaal Landschap Haspengouw en Voeren spannen zich samen in om de leefomgeving van de steenuil te vergroten. Er zijn daartoe in Tongeren alleen al 26 hoogstamboomgaarden hersteld. Fruitbomen hebben veel holletjes waarin de steenuil jongen kan grootbrengen. De bloemrijke weilanden zijn tevens rijk aan muizen en regenwormen. Hagen en houtkanten, die traditioneel de boomgaarden omzomen, zijn dan weer de ideale verstopplaatsen voor de steenuil.
De warmwater-aderen die de Romeinen al gebruikten, ondermeer in Tongeren, lopen hier ook en ze lopen door naar Aken (daar zijn ook een aantal sauna’s). Hier in Riemst is er één met buitenzwembad, Brasserie en buitenterras. In onze straat ligt een fitnesscentrum met infraroodlampen in de open cabines, Infraligne; de oefeningen met kleine gewichtjes aan koorden hebben daardoor veel effect.
Dagcursussen, workshops, paardrijlessen en buitentochten (van 1, 2, 3 of 4 uren) met paarden van Spirit-horses zijn in Riemst ook mogelijk. De eigenaren laten de paarden als een kuddedier leven met alleen een schuilstal. Zij gaan uit van de natuur en rijden de paarden zonder bit en leren je dit. Ook mensen zonder eigen paard mogen er lessen en cursussen komen volgen. Heb je een eigen paard, dan mag je de trailer bij ons op de parking zetten, je paard overnacht dan in Riemst bij bitloze Ruitershop Equihof van Josepha. Ponyrijden (zonder zadel) kan bij Ponyclub Maastricht onderaan de St. Pietersberg bij mooi weer.
Er zijn in de Haspengouw verscheidene boerderijen die biologisch gemaakte producten, zoals pruimen en kersen verkopen. De beste vind ik zelf de Pottekaashoeve in Zoutleeuw, waar je ook wolcrème kan kopen en bio-wol. Dit is een gecertificeerd biologisch bedrijf en mag daarom het biogarantielabel voeren.
Dit label betekent dat de hoeve en de producten regelmatig gecontroleerd worden op het gebruik van b.v. kunstmest, chemische bestrijdingsmiddelen of geneesmiddelen zoals antibiotica. In de hoevewinkel kun je ondermeer biologische schapenkaas kopen, fruitsappen, jam, honing, mosterd, schapenmelkzepen, gastenzeepjes en badschuim op basis van schapenmelk, wolcreaties zoals sjaals en tasjes. De Pottekaashoeve ligt langs de Boomgaardfietsroute. Deze route is 44 km lang. Je vertrekt aan het Provinciedomein "Het Vinne". Er is nog een bio-boerderij vlakbij ons, in de Rosbergstr van Mal, naast de kerk bij de familie Vandergeynst-Stoffels. Je kan er heerlijke groenten, spelt-cornflakes en allerlei andere bio-producten kopen.
Bij onze B&B kan je een fiets huren. Als je zelf een (zeil)bootje hebt, mag je de trailer gratis in onze garage parkeren, of op de afgesloten parking. Aanhangers met surfplank mogen ook in de garage. Je kunt ze bij Les Tchéroux of op Recreatiepark Oost-Maarland te water laten of er een waterfiets, kano, etc. huren.
Mogelijkheden voor mountainbiken, paard- of ponyrijden, watersporten zijn allemaal op fietsafstand te vinden. Vanuit Millen kan je ook gaan toeren met je motor in de Eifel of Ardennen. Skiën, langlaufen en sleeën kan in Ovifat, op een uurtje rijden afstand. "s Avonds kun je op het terras of in de mooie eetkamer zitten, waar je tevens aan een (coöperatief) gezelschapsspel kan deelnemen. In de hal boven bij de boekenkast kan je "s avonds een boek lezen.
Het Heemkundig Museum in Vlijtingen (Riemst) herbergt een collectie archeologische vondsten uit de Steentijd (o.a. bandkeramiek), de IJzertijd en de Gallo-Romeinse tijd. Je vindt er ook info over de veldslagen uit de geschiedenis van Belgisch-Limburg. Duur van het bezoek: 45 minuten. In Tongeren vind je het Gallo-Romeins museum, er is ondermeer een wigwam van echte huiden waar je in mag. Deze tentoonstelling neemt je mee op zoektocht naar de wortels van de Keltische cultuur en de stam der Eburonen. Ruim 400 topstukken uit Europese musea geven inzicht in het leven van de Kelten: zwaarden, dolken, rijke goudschatten, bijzondere gezichtsmaskers. Levensgrote reconstructies van Romeinse en Keltische helden onder wie Ambiorix, Koning der Eburonen, maken de tentoonstelling extra levendig. Het silexmuseum in de vredestoren van Eben-Eser bij de moulin du Broukay (watermolen gemeente Bassenge) is ook de moeite waard.
Het bezoekerscentrum De Lieteberg ligt in een voormalige zand- en grindgroeve in Zutendaal. Imkers stampten hier een bevruchtingscentrum voor Carnica-bijen uit de grond dat uitgroeide tot heus bezoekerscentrum rond insecten. Dit is belangrijk, want steeds meer bijen vinden hun korf niet meer, omdat ze gedesoriënteerd of gegrild raken door straling van ondermeer gsm-antennes. 70 % van onze voedselvoorziening is afhankelijk van bijen. Het onthaal- en bezoekerscentrum De Lieteberg is één van de toegangspoorten tot het Nationaal Park Hoge Kempken. In het project “Fascinerende Microkosmos” zit een interactief museum dat je laat kennismaken met de boeiende insectenwereld.
Voor de meeste mensen zijn insecten niet meteen aangenaam gezelschap, maar het merendeel van al die kriebelbeestjes heeft een nuttige taak in de natuur. Het blotevoetenpad biedt de mogelijkheid om blootvoets te wandelen en de bezoeker op een bijzondere manier te laten kennsimaken met de prachtige natuur.
Molenheide, in Houthalen-Helchteren is een park met overdekt speelparadijs, dat CO2-neutraal werkt! De groene oplossing bleek vlakbij de deur te liggen. Naast de uitgestrekte terreinen van Park Molenheide liggen immers de akkers van boer Piet Lavrijsen. Boer Lavrijsen vond een milieuvriendelijke oplossing voor zijn mestoverschot en groenafval door een hypermoderne co-vergistingsinstallatie te bouwen om energie op te wekken. Hiermee verwerkt hij zijn eigen organisch afval en dat van andere landbouwbedrijven of voedingsbedrijven, dus ook van Molenheide.
Een vergistingsinstallatie produceert methanen, die vervolgens door 2 motoren worden omgezet in groene stroom. Een restproduct is ondermeer warmte. De twee vergisters, krijgen op 24 uur tijd zo"n 70 ton organisch afval te verwerken, zoals zure melk, rotte bananen, aardappelschillen of zelfs vervallen hondenbrokken.
Voor een maximaal rendement werd de afstand tussen park en boer overbrugd door 1,5 km ondergrondse pijpleidingen. En zo sloten park Molenheide en boer Lavrijsen een "energieverbond" voor het aanleveren van 100 % groene warmte en stroom.
Kortom: genieten
Nog een alternatieve attractie is de funeraire culturele wandeling over de grote begraafplaats in Maastricht. Dan zijn er nog de wijngaarden van de Apostelhoeve en de Nekumhoeve en de Jezuïetenberg. In Eetcafé Greetje in Millen, kun je ijs van de melk van haar koeien eten op wandelafstand van ons terrein. Je kunt hier elektrische retro-scooters, solexen of golfkarretjes huren, allemaal geluidloos of met een bus (Limburgbus) of boot (Stiphout Maastricht) milieuvriendelijk rondtoeren door de gouw. Kortom, er valt in en om ons dorpje genoeg te genieten om een alternatieve vakantie door te brengen. Tot ziens in de Haspengouw, Mirjam.